Trong hành trình lớn lên của trẻ, có một giai đoạn rất đặc biệt: khi trẻ bắt đầu “muốn tự làm”. Đây dấu hiệu cho thấy những kỹ năng thi hành của trẻ đang phát triển.
Sự phát triển kỹ năng thi hành – nền tảng của học tập và trưởng thành
Theo các nghiên cứu về phát triển não bộ, kỹ năng thi hành là nhóm năng lực giúp trẻ ghi nhớ, kiểm soát và linh hoạt trong hành động. Đây chính là “bộ điều hành” giúp trẻ tổ chức suy nghĩ, kiểm soát hành vi và hoàn thành một việc đến cùng.
Những kỹ năng này không tự nhiên xuất hiện khi trẻ vào tiểu học, mà đã bắt đầu hình thành ngay từ những năm đầu đời. Đặc biệt, giai đoạn từ 1–6 tuổi được xem là giai đoạn phát triển mạnh mẽ.
Khi được rèn luyện đúng cách, trẻ dần có khả năng: Ghi nhớ các bước của một hoạt động đơn giản, kiểm soát hành vi và sự tập trung, nhận ra sai sót và tự điều chỉnh
Ngược lại, nếu thiếu nền tảng này, trẻ dễ mất tập trung, phụ thuộc vào người lớn, nhanh nản và gặp khó khăn khi bước vào môi trường học tập có cấu trúc.
Điều quan trọng hơn cả, những kỹ năng này được các chuyên gia coi là nền móng sinh học của việc học, thậm chí còn quan trọng hơn việc biết chữ hay làm toán sớm.
Tsubaki nuôi dưỡng sự tự lập, tự chủ từ những điều rất nhỏ
Tại Tsubaki, sự tự lập được nuôi dưỡng mỗi ngày, bắt đầu từ những hành động rất nhỏ của trẻ.
Ngay từ giai đoạn 1–2 tuổi, trẻ đã được khuyến khích: tự xúc ăn, tự lau miệng; tự cất đồ dùng cá nhân; tự tham gia vào các hoạt động sinh hoạt đơn giản.
Song song với đó, Tsubaki thiết kế các hoạt động phát triển vận động tinh như xâu vòng, kẹp quần áo, xé – cắt giấy… Những hoạt động tưởng chừng đơn giản này lại đóng vai trò rất quan trọng giúp rèn luyện sự khéo léo của bàn tay, tăng khả năng phối hợp tay – mắt, chuẩn bị cho việc cầm bút và viết sau này.
Nhưng giá trị lớn hơn nằm ở quá trình trẻ thực hiện: trẻ phải ghi nhớ các bước, kiểm soát lực tay, kiên trì thử lại khi chưa thành công. Đó chính là lúc kỹ năng thi hành được kích hoạt và phát triển một cách tự nhiên.
Tsubaki không làm thay trẻ. Giáo viên quan sát, làm mẫu rõ ràng, sau đó trao lại quyền chủ động cho trẻ. Trẻ được phép thử, được phép sai, và quan trọng nhất là được tự mình hoàn thành.
Bởi vì Tsubaki tin rằng, mỗi lần trẻ tự làm được một việc nhỏ, là nội lực sẽ được bồi đắp thêm.
Khi sự tự lập trở thành nền tảng cho thói quen và năng lực tự học
Nhiều nghiên cứu dài hạn cho thấy, những đứa trẻ được tham gia vào các hoạt động tự lập từ sớm, như tự chăm sóc bản thân hay làm việc nhà, thường có khả năng tự chủ, trách nhiệm và thành công cao hơn khi trưởng thành.
Điều này không phải sự đo lường trẻ “làm được bao nhiêu việc”. Mà khi trẻ hiểu rằng mình có thể tự làm sẽ giúp hình thành sự tự tin; khi trẻ quen với việc hoàn thành một việc sẽ giúp hình thành tính kiên trì; khi trẻ biết tự sửa sai sẽ hình thành tư duy học hỏi.
Khi bước vào giai đoạn 3–6 tuổi, những trẻ đã có nền tảng này sẽ thể hiện rõ sự khác biệt: trẻ tập trung tốt hơn, chủ động hơn, và đặc biệt là có khả năng tự học – một năng lực cốt lõi cho hành trình học tập lâu dài.
Vì thế, Tsubaki luôn cố gắng dành thời gian xây dựng điều quan trọng cho trẻ: khả năng để trẻ có thể tự mình học bất cứ điều gì trong tương lai.
Khi một đứa trẻ biết tự lập, tự chủ và tin vào khả năng của chính mình, việc học sẽ trở nên một hành trình đầy hứng thú và chủ động.
